Cristina Brunettiren bizitza berrikusi dute liburu batean
Aurkezpeneko irudi batean, Goizane Alvarez diputatua, Carlos Rilova egilea eta Iñigo Garcia zinegotzia. Gipuzkoako Foru Aldundia 
Aldundiaren Kultura departamentuak Carlos Rilova Jerico historialariak idatzitako La duquesa y la bruja, Vida de Cristina Brunetti (1831-1914) liburua argitaratu du, Vidas guipuzcoanas bildumaren barruan. Goizean aurkeztu duten lanak Cristina Brunetti Mandasko dukesaren bizitza jorratzen du, bere garaiko “genero estereotipoekin apurtzen duen” ikuspegi batetik. Azaldu dutenez, “emakumeei esleitutako eredu pasibotik urrun, Brunetti eragin gaitasuna, inplikazio politikoa eta botere guneetan presentzia aktiboa zuen emakume gisa agertzen da, bai Espainian, bai nazioartean”.
Hala, Rilovak XIX. mende inguruko goi-sozietateko emakumezko garrantzitsu baten ibilbidea berreraiki du, argitaratu gabeko dokumentazio iturrietan oinarrituta, nahiz eta Brunetti “kontakizun historiko nagusitik kanpo geratu da neurri handi batean”. Hain zuzen ere, ikerketak emakumeek hezkuntzarako sarbidea eta aintzatespen publikoa baldintzatu zuten “egiturazko mugetan” jarri du arreta, agerian utziz, “kontakizun historikoetan irudi nabarmenak ere bigarren maila batean geratu zirela”.
Goizane Alvarez Kultura diputatuaren hitzetan, argitalpen honek lan-ildo argi bati erantzuten dio: “gure historia berrikustea, justuagoa eta osoagoa izan dadin”. Hau da, kontua ez da soilik ahaztutako izenak berreskuratzea, “zergatik ahaztu ziren galdetzea baizik”. Zentzu horretan, nabarmendu du luzaroan historia paper garrantzitsu bat izan zuten emakume asko kanpoan utzita idatzi dela. “Horiek berreskuratzea ez da keinu sinbolikoa, betebehar politiko eta kulturala baizik”, zehaztu du.
Hori horrela, liburuak garaia hobe ulertzeko aukera emateaz gain, oraina interpelatzeko aukera ere ematen duela gehitu du Alvarezek, izan ere, “Brunettiren bizitza baldintzatu zuten desberdintasunak ez daude berdintasunari, botererako sarbideari edo aintzatespenari buruzko gaur egungo eztabaidetatik kanpo”.
Aniztasun, Inklusio eta Ingurumen zinegotzi Iñigo Garciak, berriz, “funtsezkotzat” jo ditu halako argitalpenak herritarrei historia hurbiltzeko eta hiria eraikitzen lagundu duten figurak balioesteko. “Gure iragana hobeto ezagutzeak egun nor garen ulertzen laguntzen digu, eta bide ematen digu memoria kolektibo pluralagoa, inklusiboagoa eta Donostiaren errealitatearen adierazgarriagoa indartzeko”.
Argitalpenak hainbat kultur erakunderen lankidetza izan du, tartean, Koldo Mitxelena Kulturunea eta San Telmo Museoa. Maiatzean, liburuaren aurkezpena egingo da Koldo Mitxelena Kulturunean, Carlos Rilova liburuaren idazlea bertan dela.
