Bizitza ohitura osasungarriak erdigunean
Ikasturte berriarekin batera, AECC minbiziaren aurkako Gipuzkoako elkarteak urtarrilean abiatu zuen egitasmoa berreskuratu du: Donostian ibilaldi osasungarriak antolatzen dabil. Gainera, elkartearen fundazioak 50 urte bete ditu, eta minbiziaren ikerketaren alde egiten duten lana ikusarazi nahian dabiltza.

Astelehenero, 09:30ean, hamar bat pertsonako talde bat elkartzen da Gipuzkoako minbiziaren aurkako elkarteak Loiolako Erriberan duen egoitzan, eta giro ederrean, zapatak ondo lotu, eta bost kilometro inguruko ibilaldi bat egitera abiatzen dira. Elkarteko prebentzio arloak urtarrilean abiatutako egitasmo bat da: “Pandemia dela eta, jende askok beldurra hartu zion kiroldegira joateari, esaterako. Horregatik, ikusi genuen aire zabalean egiteko jarduerak sustatu behar genituela, eta konturatu ginen jarduera bat taldean egiteak konpromiso bat sortzen duela taldekideen artean, alferkeriari eta bestelako zailtasunei aurre egiteko. Horrela, ibilaldi hauek egitea bururatu zitzaigun”, azaldu du Maider Sierrak, elkarteko prebentzio arloko arduradunak. Bost kilometro eta ordu eta erdi inguruko paseoak dira, eta elkarteko bi boluntariok dinamizatzen dituzte. Pasa den ikasturtean astero egiten aritu ostean, udako oporraldiaren ondoren egitasmoa berrartu dute. Iazko irailean, martxa nordikoko ibilaldiak ere antolatzen hasi ziren, baina hori ezin du edonork egin, “exijentzia fisiko handiagoa” duelako.
Sierrak nabarmendu du bizitza ohitura osasungarriak erdigunean jartzea dela euren helburu nagusia: “Gure bizitza ohiturak aldatuz gero, gaixotasun asko izateko aukerak murrizten dira, tartean minbizia”. Horrela, ibilaldiak “harrera polita” izaten ari direla kontatu du: “Parte hartzen duten pertsonen artean, badaude minbizia pasa duten batzuk. Pertsona horiek geldialdi garrantzitsu bat izan dute euren bizitzan, eta bizitza aktiboa berreskuratzeko modu bat dira ibilaldiak: onura fisikoak eta psikologikoak izateko espazio bat eskaintzen diegu”.
Edonork parte hartu ahal badu ere, batez ere “bizitza sedentarioa” daraman jendearentzako ibilaldiak direla dio Sierrak. Hain justu, astero elkartu ohi diren pertsona gehienak helduak dira; “eta gehienak emakumeak”, gaineratu du Sierrak. Gutxienez urte amaierara arte, astelehenero egingo dituzte ibilaldiak, eta izen-ematea irekita egongo da une oro; Gipuzkoako AECCren webgunearen bidez, elkartera deituta edo hara joanda eman daiteke izena. Bestalde, ibilaldiez gain, prebentzioaren arloan erretzeari uzteko terapiak egiten dituztela gogoratu du Sierrak: “30 urte inguru daramatzagu terapia horiekin, erretzeak harreman zuzena baitauka minbizi mota askorekin”. Terapia horietako parte hartzea ere erabat irekia da.

Ibilaldi bakoitzaren ondoren, atseden hartzeko eta indarberritzeko tartea hartzen dute parte-hartzaileek, elkartearen egoitzan bertan. (Argazkia: Beñat Parra)
Pandemiarekin, egoera okertu da
Osakidetzako zuzendaritzak eta Biocrucesek datu latz bat argitaratu dute berriki: egin duten ikerketa baten arabera, koronabirusaren izurriak eragindako osasun krisiaren ondorioz, 2.000 bat tumore atzeman gabe geratu dira.
Datuarekin “kezkatuta” daudela nabarmendu du Sierrak, eta azken urte eta erdia nola bizi duten kontatu du: “Nabaritu dugu jende askok medikura joateari utzi diola edo lehen baino gutxiago joan dela, osasun zentro publikoak lanez gainezka zeudelako. Jende askok esaten zigun: ‘deitu dut, baina ez zidatenez hartzen, azkenean ez naiz joan’. Asko zaildu da pazienteen eta sistema publikoaren arteko komunikazioa, eta tratamendu batzuk gelditu egin dituzte edo mantsoago joan dira”.
50 urte ikerketa sustatzen
AECC-k hiru oinarri ditu: minbizia duten pertsonei eta haien ingurukoei arreta eskaintzea, prebentzioa eta ikerketa. Eta, hain zuzen, hirugarrenean lan egiten duen fundazio zientifikoak (elkartearen barruan dago) 50 urte bete ditu: “Urteurrenaren bueltan, hainbat jarduera sustatzen ari gara elkartetik, ikusarazteko azken 50 urteotan Gipuzkoan zer ikerketa bultzatu diren elkartearen diruarekin, fundazioaren bidez”. 2016tik 2020ra, adibidez, Gipuzkoako minbiziaren aurkako elkarteak 3,3 milioi euro inbertitu zituen ikerketan. “Erakunde publikoek inbertitu beharko lukete ikerketan, baina momentuz guri tokatzen zaigu, eta diru gehien inbertitzen duen elkarteetako bat gara”, gehitu du Sierrak.
Dirua biltzeko eta elkartearen jardunaren berri emateko, kanpaina ugari egiten dituzte kalean, eta Sierrak nabarmendu du Gipuzkoako herritarrak minbiziarekin “oso sentsibilizatuta” daudela: “Oso harrera ona izaten dute gure kanpainek normalean. Badakigu, baita ere, gure gaia, minbizia, ez dela gai polit bat; horregatik, badago ikusten gaituenean ihes egiten duen jendea. Baina oro har, jendea oso kontzientziatuta dago”.