Batasuna
Gaur egungo une nahasi, bortitz eta hautsi honetan, iraganean borroka kolektiborako gune bateratuak eraikitzea ahalbidetu zuten esperientziei dei egiten diet, non emakumeek, bai, faxismoaren aurkako eta bakearen aldeko nazioarteko mugimendua antolatu zuten.
Mugimendu horrek, Dolores Ibarruriren indarrean, estatuko emakume antifaxistak antolatzea izan zuen helburu, eta AMA elkartea Gerraren eta Faxismoaren aurkako Emakumeen Mundu Batzordearen barruan sartu zen. Batzorde hori 1934ko abuztuan egin zen Parisen, Gerraren eta Faxismoaren aurkako Mundu Biltzarrean. AMAk 65.000 inskripzio izan zituen eta Mujeres aldizkaria hainbat hiritan argitaratu zuen, tartean, Bilbon. Edizio kontseiluan Isabel Larrañaga gipuzkoarra izan zuen.
Denborarekin eta zailtasunak zailtasun (AMA legez kanpo utzi zuten 1934ko urriko iraultza babesteagatik), 1946an, Emakume Antifaxisten Batasuna izatera pasatu ziren. 80 urte igaro dira ordutik. Une hartan, Euskadin, borroka ugari gertatzen ari ziren, eta, neurri handi batean, emakume langileak, batez ere ehungintzakoak, beren baldintza ekonomikoak hobetzeko mobilizatu ziren. Eta mobilizazio hura Emakume Antifaxisten Batasunak zabaldu eta babestu zuen.
«Bakearen eta justizia sozialaren aldeko mugimendu bateratu antifaxista bat eratu behar da […]. Esperientzia historikoak ditugu. Horretan hasi besterik ez dugu egin behar»
Hala, Altzan, Molinao inguruan, kokatutako Usoz Hermanos txapel fabrikako emakume langileen adibidea hurbil dugu. Gaur egun, haren iraganaren arrasto gisa, fabrikako galdarako tximinia dugu, bertan egindako jardueraren lekuko. Ordainsari gisa, huskeria eman nahi zieten uztailaren 18an. Elkartutako emakume langile guztiek protesta egin zuten, eta haien greba borrokalariak aste osoko soldata jasotzea ahalbidetu zien.
Euskadiko emakume langileen greben aurrean, Emakume Antifaxisten Batasunak, erbestetik, 100.000 franko bidali zituen Eusko Jaurlaritzara, deitutako grebetan mobilizatutako emakume horiek babestuz.
AMA, Gerraren eta Faxismoaren aurkako Mundu Batzordearen barruan antolatuta, hainbat jatorritako emakumeak batu zituen mugimendua izan zen, faxismoaren aurkako eta bakearen eta justizia sozialaren aldeko borrokan. Gaur, atzo bezala, faxismoaren mehatxua benetako arriskua da. Gerra mundu mailako ebidentzia da, eta haren egileek munduko hariak mugitzen dituzte beren interes inperialistak babesteko, nazioarteko zuzenbidea alde batera utzita.
Bakearen eta justizia sozialaren aldeko mugimendu bateratu antifaxista bat eratu behar da, Emakumeen Nazioarteko Federazio Demokratikoa (FDIM) bezalako esperientzia globaletatik elkartasun sare zabal bat ehuntzeko gai izan gaitezen. Esperientzia historikoak ditugu. Horretan hasi besterik ez dugu egin behar.
